Sunday, 12 June 2011

Ραδιενεργά εξαφανίστηκαν από αεροπλάνο

Paris J.M.
Σενάριο/Short Disaster Story/Patient Security

ΠΕΡΙΛΗΨΗ
«Η ασφάλεια των ασθενών σχετίζεται όχι μόνο με το βαθμό που οι προμηθευτές φαρμακευτικού υλικού των νοσοκομείων τηρούν τους κανόνες του αλλά και κατά πόσο οι υποδομές μιας χώρας, βλέπετε μεταφορές και επικοινωνίες, τηρούν του δικούς στους. Οι κίνδυνοι που συνδέονται με την χρήση πηγών ακτινοβολίας και ραδιενεργών υλικών είναι αρκετά γνωστοί όπως επίσης είναι γνωστές και οι σχετικές απαιτήσεις ασφάλειας κατά τη μεταφορά τους. Τα προβλήματα που έχουν παρουσιαστεί κατά τις παραγγελίες στο εξωτερικό νοσοκομειακού υλικού έχουν δημιουργήσει δυσάρεστες καταστάσεις με πολλές συνέπειες για τον νοσηλευόμενο πληθυσμό. Παρά τα μέτρα που έχουμε πάρει μέχρι σήμερα, έχουν καταγραφεί ατυχήματα κατά τη μεταφορά φαρμακευτικών παρασκευασμάτων ραδιενεργά επισημασμένων από το εργοστάσιο παραγωγής τους προς τον νοσοκομείο χρησιμοποιήσεως τους.»


«Σε διεθνές αεροδρόμιο της αλλοδαπής μια ολόκληρη παραγγελία ραδιενεργών υλικών, που έχει δοθεί από διάφορα Νοσοκομειακά Εργαστήρια της χώρας έχει φορτωθεί σε αεροπλάνο, το οποίο περιμένει την αναχώρηση του για τη χώρα μας. Μετά το σχετικό έλεγχο δόθηκε η άδεια για αναχώρηση της συγκεκριμένης πτήσης για Αθήνα. Σε αεροδρόμιο της Αττικής ειδική ομάδα υπό την διεύθυνση του Κέντρου Πυρηνικών Ερευνών “Δημόκριτος” περιμένει να ελέγξει και να παραλάβει τα ραδιενεργά κιβώτια σκοπεύοντας να εφαρμόσει για μια ακόμη φορά τις πολύ αυστηρές διαδικασίες παραλαβής και μεταφοράς ραδιενεργών υλικών. Το υψηλού επιπέδου προσωπικό του Πυρηνικού Κέντρου είναι μια σοβαρή εγγύηση για την διαχείριση τέτοιων σοβαρών καταστάσεων.

Εν τω μεταξύ στο νοσοκομείο ο έλεγχος των ασθενών του Θαλάμου Ιωδίου 131 στην Ενδοκρινολογική Κλινική έχει ολοκληρωθεί από τους θεράποντες ιατρούς τους και οι ασθενείς έχουν προετοιμαστεί για την τριήμερη παραμονή/απομόνωση τους στο θάλαμο. Το τμήμα Ιατρικής Φυσικής είναι το πρώτο που αρχίζει να ανησυχεί για την παρατηρούμενη αργοπορία (έτσι εμφανιζόταν μέχρι εκείνη τη στιγμή) της ειδικής μονάδας μεταφοράς ραδιενεργών υλικών του ΚΠΕ Δημόκριτος. Το πρώτο διερευνητικό τηλεφώνημα προς το ΚΠΕ είναι καθησυχαστικό «…τα υλικά που περιμένετε σήμερα θα πρέπει κάποια στιγμή να τα παραλάβετε, αλλά η ομάδα δεν έχει έρθει ακόμα από το Αεροδρόμιο….».

Η ανησυχία του προσωπικού στο τμήμα Ιατρικής Φυσικής μεγαλώνει όσο η ώρα περνά και το θωρακισμένο όχημα από το Δημόκριτο δεν εμφανίζεται. Η προϊσταμένη της Ενδοκρινολογικής κλινικής, ανήσυχη ζητά να πληροφορηθεί από το τμήμα Ιατρικής Φυσικής τι θα γίνει με τους ασθενείς του Θαλάμου Ιωδίου 131. Τότε αποφασίζεται να γίνει το δεύτερο τηλεφώνημα στο ΚΠΕΔ. Προς μεγάλη έκπληξη όλων ακούγεται ο υπεύθυνος του να λέει «Το αεροπλάνο έφτασε μεν, όταν όμως το ανοίξαμε για να παραλάβουμε τα ραδιενεργά υλικά, αυτά ΔΕΝ ΥΠΗΡΧΑΝ ΜΕΣΑ!!»

Οι πρώτες πληροφορίες ανέφεραν: με την άφιξη του αεροπλάνου στο ελληνικό αεροδρόμιο το προσωπικό υποδοχής άρχιζε να προετοιμάζεται για να παραλάβει το υλικό. Το αεροπλάνο σταμάτησε και άνοιξαν οι πόρτες των εμπορευμάτων και τότε προς έκπληξη όλων διαπιστώθηκε ότι τα κιβώτια που περιείχαν τα ραδιενεργά υλικά ΕΙΧΑΝ ΕΞΑΦΑΝΙΣΤΕΙ! Κανείς δεν μπορούσε να καταλάβει πως συσκευασίες/κιβώτια με ραδιενεργά υλικά, που είχαν φορτωθεί στο αεροπλάνα στη χώρα παραγωγής τους, είχαν στη συνέχεια και εν πτήση προς τη Ελλάδα εξαφανιστεί. Την αρχική έκπληξη διαδέχθηκε προβληματισμός και διάφορα σενάρια άρχισαν να προτείνονται, αλλά αμέσως ενημερώθηκε ειδική υπηρεσία στο Κέντρο Πυρηνικών Ερευνών Δημόκριτος, γιατί η σοβαρότητα του περιστατικού αυτού δεν μπορούσε να εκτιμηθεί εκείνη τη στιγμή.

Το ίδιο διάστημα καταγράφονται κλήσεις από διάφορες Νοσοκομειακές υπηρεσίες που απορούσαν γιατί τα φάρμακα που είχαν και αυτοί παραγειλει δεν είχαν φτάσει ζητώντας φορτικά πληροφορίες για την καθυστέρηση αυτή! Η εταιρεία που αντιπροσώπευε τα προϊόντα αυτά στην Ελλάδα αμέσως στέλνει επείγον τηλεγράφημα στην μητρική ζητώντας μια εξήγηση για το περίεργο αυτό γεγονός. Η μητρική εταιρία απάντησε με ΦΑΞ με το οποίο ενημερώνει ότι έχει πλήρως ανταποκριθεί στις παραγγελίες που είχαν δοθεί και έχει στείλει κανονικά τα ραδιοφαρμακευτικά προϊόντα που παραγγέλθηκαν στο κοντινό τους αεροδρόμιο. Πρόσθεσε ότι σε τελευταία επικοινωνία από τις αρχές του αεροδρομίου πάρει για μια ακόμη φορά διαβεβαίωση οτι τα υλικά σωστά είχαν φορτωθεί στο αεροπλάνο! Ζητούσε όμως και εκείνη με τη σειρά της περισσότερα στοιχεία για την περίεργη αυτή «εξαφάνιση» τους.

Τα διάφορα νοσοκομεία στη χώρα άρχισαν να ενημερώνονται το ένα μετα το άλλο πάνω στην τροπή που είχαν πάρει τα πράγματα και αυτά με τη σειρά τους άρχισαν να τροποποιούν αναγκαστικά τα διαγνωστικά και θεραπευτικά τους προγράμματα. Οι επιπτώσεις πέφτουν για μια ακόμη φορά στις πλάτες των δύστυχων ασθενών που περιμένουν με ανυπομονησία να κάνουν απαραίτητες για την υγεία τους διαγνωστικές εξετάσεις αλλά και σε εκείνους τους ασθενείς που είχαν προγραμματίσει χειρουργική επέμβαση βασιζόμενοι στα αποτελέσματα μιας ραδιοισοτοπικής εξετάσεως που δεν πρόκειται τώρα πια να γίνει, με ότι αυτό συνεπάγεται για την ίδια τους τη υγεία. Το μεγαλύτερο όμως πρόβλημα παρουσιάζεται σε καρκινοπαθείς που είχαν προγραμματιστεί να εισαχθούν στο θάλαμο Θεραπείας Ιωδίου και είχαν σταματήσει με εντολή του ιατρού τους τη φαρμακευτική αγωγή που ακολουθούσαν ακριβώς για λόγους εισαγωγής στο θάλαμο απομονώσεως.

Το τμήμα Ιατρικής Φυσικής αποφασίζει να προχωρήσει σε μια καλύτερη εκτίμηση της κατάστασης που είχε διαμορφωθεί: οι επιπτώσεις σε όλη την λειτουργία του νοσοκομείου και ιδιαίτερα σε προγραμματιζόμενους ασθενείς φαίνεται μεγάλη, αυτό που ανησυχεί όμως είναι ότι ανάμεσα στα ισότοπα που «είχαν χαθεί» είναι και μεγάλη ποσότητα Ιωδίου 131. Το ραδιενεργό ιώδιο 131 κατατάσσεται στα πιο επικίνδυνα και ύποπτα για τρομοκρατική χρήση ισότοπα κάτι που ενισχύεται από τις τελευταίες κατασκευαστικές καινοτομίες του θεραπευτικού προϊόντος κάνοντας το να παρουσιάζεται υπό μορφή «βρόμικης χειροβομβίδας (DG)». Έρευνες άρχισαν να διεξάγονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο με προφανές το ζήτημα ασφάλειας που έχει δημιουργηθεί. Οι ρυθμιστικές αρχές των δυο χωρών άρχισαν να συνεργάζονται και η Διεθνής Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας ειδοποιήθηκε. Το θέμα μεθοδεύτηκε και δεν έφτασε στα Μέσα Ενημερώσεως και αποφεύχθηκε η αναταραχή σε πρώτη φάση»

Μετά από κάποιο διάστημα οι ενδιαφερόμενες ή αναμειγνυόμενες υπηρεσίες και τμήματα έλαβαν ημιεπίσημο αναφορά η οποία έριχνε το φταίξιμο σε κάποιο δήθεν λανθασμένο χειρισμό των υπεύθυνων κάποιας υπηρεσίας που είχε σαν αποτέλεσμα τα ραδιενεργά να φορτωθούν λανθασμένα σε άλλο αεροπλάνο και να βρεθούν έτσι σε τρίτο αεροδρόμιο της Κεντρικής Ευρώπης.

Η αναφορά αυτή εξηγεί λεπτομερέστερα ότι λόγω βλάβης του αεροπλάνου που επρόκειτο να μεταφέρει έλληνες τουρίστες στην Ελλάδα ανάγκασε συγκεκριμένη υπηρεσία του εκεί αεροδρομίου να ξεφορτώσει τα ραδιενεργά κιβώτια από το αεροπλάνο, που περιείχε τα ραδιενεργά παρασκευάσματα και είχε προορισμό την Αθήνα, προκειμένου να τοποθετήσουν τις βαλίτσες των τουριστών.

Εδώ είναι που έγινε η απρόσεκτη(;) ενέργεια, κατά τους παραπάνω ισχυρισμούς, με αποτέλεσμα να φορτωθούν αυτά κατά λάθος σε άλλο αεροπλάνο, το οποίο όμως είχε προορισμό μεγάλο αεροδρόμιο κεντρικής Ευρώπης. Στο εκεί αεροδρόμιο τα ραδιενεργά παρέμειναν στα αζήτητα όπου και μετά από μια εβδομάδα εντοπίστηκαν!
---------


ΑΝΤΙΦΑΣΕΙΣ ΣΕΝΑΡΙΟΥ
Οι εξηγήσεις που δόθηκαν για την εξαφάνιση όμως δημιούργησαν περισσότερα ερωτήματα από αυτά που ήθελαν να λύσουν.Το πόρισμα που παρουσιάστηκε μπορεί να έπεισε το αδαές περί τα ραδιενεργά κοινό, όμως ειδικοί επιστήμονες διαπίστωσαν από την πρώτη στιγμή ότι η εξήγηση αυτή δημιουργούσε περισσότερα προβλήματα από αυτά που ήθελε να απαντήσει! Οι κανονισμοί και οι περιορισμοί ακτινοβολιών κάνουν την εξήγηση αυτή σχεδόν απαγορευτική.

α) Αγνόηση σημάτων ακτινοβολίας
Οι συσκευασίες που περιείχαν τα ραδιενεργά υλικά που φορτώθηκαν στο Αεροπλάνο είχαν επάνω τους τόσο την ετικέτα «Radioactive materials» αλλά και το λίαν ευδιάκριτο σήμα της Ακτινοβολίας. Ο λόγος που υπάρχουν μεταξύ άλλων αποτελούν ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗ προς οιονδήποτε τρίτο να μην τα αγγίζει, μεταφέρει η καταστρέψει προκείμενου να αποφευχθεί η τυχαία διασπορά επικίνδυνου υλικού στο περιβάλλον. Γιατί και πως αγνοήθηκαν οι αναγραφόμενες προειδοποιήσεις από ειδικούς και έμπειρους στη μεταφορά επικίνδυνων υλικών;

β)Προβληματική απόρριψη από αεροπλάνο
Για την μεταφορά και φόρτωση Ραδιενεργών Υλικών στο αεροπλάνο χρησιμοποιείται ειδικό μεταφορικό καροτσάκι με βραχίονα ανυψώσεως κάτι που σημαίνει ότι κατά τις διαδικασίες μεταφοράς του υλικού από και προς την καμπίνα φορτώσεως του αεροπλάνου είναι ορατή η ετικέτα «Radioactive materials» μαζί με το σήμα Ακτινοβολίας. Πως ξεφορτώθηκαν από τον τεχνικό μεταφοράς χωρίς να πέσουν στην αντίληψη του οι αναγραφόμενες προειδοποιήσεις;

γ)Περίεργο μπέρδεμα των ραδιενεργών συσκευασιών με τουριστικές αποσκευές
Το πόρισμα αναφέρει ότι τα κουτιά που μετάφεραν ραδιενεργά υλικά μπερδεύτηκαν με βαλίτσες ταξιδιωτών και πετάχτηκαν από το αεροπλάνο! Εδώ σημειώνουμε ότι ραδιενεργές συσκευασίες και ταξιδιωτικές βαλίτσες αντιστοιχούν σε δυο κατασκευαστικά σύνολα ΤΕΛΕΙΩΣ διαφορετικά μεταξύ τους. Για να πεταχτεί από το αεροπλάνο μια συγκεκριμένη συσκευασία που περιλαμβάνει ραδιενεργά σημαίνει ότι για κάποιο χρονικό διάστημα θα είναι ορατή η ετικέτα με το τίτλο «Radioactive materials» καθιστώντας έτσι την ενέργεια αυτή εσκεμμένη. Πως είναι δυνατόν ένα μεγάλο κιβώτιο μεταφοράς υλικών να μπερδευτεί με τουριστικές τσάντες και να απορριφτεί;

δ)Έλλειψη ελέγχου στη μεταφορά στο άλλο αεροπλάνο
Για την μεταφορά και φόρτωση Ραδιενεργών Υλικών στο άλλο αεροπλάνο θα χρησιμοποιήθηκε επίσης το ειδικό μεταφορικό καροτσάκι με βραχίονα ανυψώσεως κάτι που σημαίνει ότι κατά τις διαδικασίες μεταφοράς του υλικού από και προς την καμπίνα φορτώσεως του αεροπλάνου είναι ορατή η ετικέτα «Radioactive materials» μαζί με το σήμα Ακτινοβολίας. Πως φορτώθηκαν από τον τεχνικό μεταφοράς χωρίς να πέσουν στην αντίληψη του οι αναγραφόμενες προειδοποιήσεις αλλά και πως έγινε δεκτή φορτωτική μ ε διαφορετικό προορισμό από αυτό της συγκεκριμένης πτήσης;

ε)Δοσιμέτρηση προσωπικού μεταφοράς
Το προσωπικό μεταφοράς γνωρίζει το πρόβλημα των ακτινοβολιών που υπάρχει (το προσωπικό δέχεται δόση από ακτινοβολίες που μπορεί να φτάσει τα 2 mSv και έχει προσωπικό δοσίμετρο ακτινοβολιών επάνω του), προσέχοντας ιδιαίτερα και αποφεύγοντας τις περιττές επαφές με αυτό δηλαδή τις περιττές μεταφορές τους. Η μεταφορά από το Εργοστάσιο παραγωγής προς το Αεροδρόμιο ακολουθεί ειδικούς κανόνες και γίνεται με ειδικό όχημα κατά τις απογευματινές ώρες. Συνεπώς το προσωπικό είναι ενήμερο για τους κινδύνους από ακτινοβολίες. Ενώ το προσωπικό ήταν ενήμερο πάνω στους κίνδυνους γιατί τους αγνόησε;

ζ)Έλλειψη ενημέρωσης
Το πλήρωμα του κάθε αεροπλάνου που πρόκειται να μεταφέρει ραδιενεργά πρέπει να είναι ενήμερο πάνω στην μεταφορά ραδιενεργών υλικών. Η απορία που γεννάται είναι εάν και πως ενημερώθηκε σχετικά ο κυβερνήτης του αεροπλάνου σχετικά με τις συσκευασίες από το αρχικό αεροπλάνο που φορτώθηκαν σε δική του πτήση που είχε όμως προορισμό άλλη χώρα της Ευρώπης. Ποιος τους ενημέρωσε και πως τα παρέλαβε; Πως έγιναν δεκτά δελτία αποστολής που ανέφεραν σαν προορισμό την Αθήνα;

η)«Αθόρυβη» άφιξη σε αεροδρόμιο της Κεντρικής Ευρώπης
Το δεύτερο αεροπλάνο στο οποίο φόρτωσαν τα ραδιενεργά είχε προορισμό μεγάλο αεροδρόμιο της κεντρική Ευρώπης. Εδώ γεννάται η απορία πως έφτασε σε τόσο μεγάλο ευρωπαϊκό αεροδρόμιο τέτοιο επισημασμένο φορτίο χωρίς να γίνει αντιληπτό κατά την εκφόρτωση του από τις εκεί αρχές του αεροδρομίου. Τι έγινε με τα δελτία αποστολής (αν υπήρχαν) και τι δικαιολογία δόθηκε για τα πακέτα με το σήμα ακτινοβολίας; Πως ξεφορτώθηκαν οι συσκευασίες χωρίς να καταλάβουν οι μεταφορείς ότι πρόκειται για ραδιενεργό υλικό;

θ) Απενεργοποίηση πυρηνικών ανιχνευτών του αεροδρομίου. Σε συγκεκριμένους χώρους των αεροδρομίων ύπαρχοι εγκατεστημένο ολόκληρο σύστημα ανιχνευτών ακτινοβολίας για τον εντοπισμό πακέτων η αντικειμένων που περιέχουν ραδιενεργές ουσίες. Η ύπαρξη ραδιενεργών υλικών στα κιβώτια θα έπρεπε να προκαλέσει την ενεργοποίηση των ειδικών ανιχνευτών ακτινοβολίας που υπάρχουν στα αεροδρόμια. Γιατί δεν χτύπησαν οι πυρηνικοί ανιχνευτές κατά την άφιξη και τον έλεγχο των εμπορευμάτων στο αεροδρόμιο;

ι) Ανεξήγητη καταχώρηση στα αζήτητα του αεροδρομίου
Το κιβώτιο είχε επάνω του το σήμα της ακτινοβολίας. Εάν κάποιος δεν διαθέτει τα δελτία αποστολής τέτοιου φορτίου, με την απλή θεώρηση των μεμονωμένων συσκευασιών, που μεταφέρουν το ραδιενεργά, μπορεί να συμπεράνει για τον αποστολέα και τον παραλήπτη και να τα προωθήσει κατάλληλα αλλά και ταυτόχρονα να ενημερωθεί πάνω στην επικινδυνότητα του φορτίου. Γιατί τοποθετήθηκαν στα αζήτητα και όχι σε ειδικό χώρο επικίνδυνων υλικών και εντοπίσθηκαν μετά από μια εβδομάδα;


Η υπόθεση αυτή αν και προκάλεσε τελικά πολλά θύματα με επιπτώσεις που συνεχίζονται κάποια στιγμή ξεχάστηκε. Όμως μια μυστηριώδης εξαφάνιση ενημερωτικών/πληροφοριακών εγγράφων της Διεθνούς Επιτροπής Ατομικής Ενέργειας πάνω στην διακίνηση/χειρισμό ραδιενεργών πηγών μας έκανε να συνειδητοποιήσουμε ότι η πρώτη κίνηση στην παράνομη διακίνηση είναι η συλλογή πληροφοριακού υλικού. Εδώ ας σημειώσουμε ότι πρώτιστο μέλημα μιας εγκληματικής ομάδας είναι η συγκέντρωση των επιστημονικών εκείνων πληροφοριών που τους επιτρέπει να διαχείριζονται ακίνδυνα τα επικίνδυνα αυτά υλικά.


No comments: