Thursday, 2 July 2009

Οχι βιαστικά στην Αγκυρα

Tου Αθανασιου Ελλις
H Ντόρα Μπακογιάννη είχε την περασμένη Κυριακή στην Κέρκυρα την πρώτη της διμερή συνάντηση με τον νέο Τούρκο ομόλογό της, Αχμέτ Νταβούτογλου. Στη συζήτηση με τον διανοούμενο καθηγητή, που πρόσφατα αναρριχήθηκε και τυπικά στην κορυφή της τουρκικής διπλωματίας, επικράτησε η ευγένεια, αλλά επί της ουσίας κατεγράφη έλλειψη προόδου.

Σε μια συνάντηση γνωριμίας, άνευ συγκεκριμένης ατζέντας και χωρίς την παρουσία αντιπροσωπειών, δεν επρόκειτο να προκύψει αλλαγή πολιτικής. Ομως, κατέστη σαφής η απροθυμία της άλλης πλευράς να απαντήσει στις ανησυχίες της Ελλάδας για τη ροή παράνομων μεταναστών από την Τουρκία προς την Ελλάδα, αλλά και τις υπερπτήσεις τουρκικών μαχητικών πάνω από κατοικημένα νησιά, οι οποίες εξοργίζουν την Ελλάδα και πλήττουν την εικόνα της Τουρκίας στην Ευρώπη αλλά και στην Αμερική.

Σε μια περίοδο κατά την οποία το κλίμα στις ελληνοτουρκικές σχέσεις δεν είναι το καλύτερο, όπως έδειξε και η πρόσφατη ακύρωση της επίσκεψης Ερντογάν στην Αθήνα, η Ντόρα Μπακογιάννη εμφανίζεται πρόθυμη να επισκεφθεί σύντομα την Αγκυρα αποδεχόμενη σχετική πρόσκληση. Από ιδιοσυγκρασία η υπ. Εξωτερικών είναι υπέρμαχος του διαλόγου και θεωρεί ότι όσο μεγάλες και αν είναι οι διαφορές καλό είναι να υπάρχουν επαφές και να παραμένουν ανοικτοί οι δίαυλοι επικοινωνίας. Η προσέγγιση αυτή γεννά ευκαιρίες, αλλά ενίοτε εγκυμονεί κινδύνους. Σε αυτή τη χρονική συγκυρία συμβαίνει μάλλον το δεύτερο.

Η απόφαση Καραμανλή να ανεβάσει τους τόνους στο θέμα της λαθρομετανάστευσης, και να ζητήσει πιεστικά τη στήριξη της Ε.Ε. σε σχέση με την απροθυμία της Τουρκίας να εφαρμόσει τη διμερή συμφωνία του 2001 για την επανεισδοχή των μεταναστών που εισέρχονται παράνομα στην Ελλάδα από το Αιγαίο και τη Θράκη, ενόχλησε την Αγκυρα. Ο Ταγίπ Ερντογάν δεν ήλθε στην Αθήνα, ενώ ο αρμόδιος για τις διαπραγματεύσεις με την Ε.Ε., Εγκεμεν Μπαγκίς, απάντησε μέσω της «Κ» ότι η Τουρκία δεν προτίθεται να μεταβληθεί σε έναν απέραντο καταυλισμό λαθρομεταναστών, θέτοντας ουσιαστικά ως όρο για την εφαρμογή της συμφωνίας Ελλάδας - Τουρκίας να συναινέσουν στην επανεισδοχή των υπηκόων τους το Αφγανιστάν, το Πακιστάν και οι άλλες χώρες προέλευσης. Είναι σαφές ότι και η Τουρκία αντιμετωπίζει σοβαρό πρόβλημα με τους λαθρομετανάστες, και σε αυτό η Ενωση δηλώνει πρόθυμη να την βοηθήσει. Ομως, δεν μπορεί να αγνοεί προκλητικά μια διμερή συμφωνία που υπέγραψε με χώρα-μέλος της Ε.Ε.

Μια βιαστική μετάβαση της κ. Μπακογιάννη στην Αγκυρα, το μόνο που θα επιτύχει είναι να επισημοποιήσει τη στασιμότητα, ενώ θα επιτρέψει στον κ. Νταβούτογλου, με την ευφυΐα, γνώση και εμπειρία που διαθέτει, να αναδείξει τη νέα απόπειρα δημιουργίας «γκρίζων ζωνών» για την αντιμετώπιση των οποίων ήδη παρέπεμψε σε διμερή διάλογο. Ταυτόχρονα, η σύγκρουση της κυβέρνησης Ερντογάν με την ηγεσία των τουρκικών ενόπλων δυνάμεων δημιουργεί πρόσφορο έδαφος για την εξαγωγή της έντασης στο πεδίο των σχέσεων με την Ελλάδα. Δεν θα αποτελούσε έκπληξη μια απόπειρα όξυνσης, με τουρκικά μαχητικά να πετούν πάνω από το Αγαθονήσι ή το Φαρμακονήσι κατά την επίσκεψη της κ. Μπακογιάννη και μάλιστα εν μέσω θέρους.

Με αυτά τα δεδομένα, θα ήταν προτιμότερο πριν από την επίσκεψη στην Αγκυρα να έχει προηγηθεί η απαιτούμενη προεργασία, σε συνεργασία και με την Ε.Ε., η οποία ενδεχομένως να επέτρεπε στους δύο υπουργούς Εξωτερικών να ανακοινώσουν από κοινού κάποια προσέγγιση στο καυτό θέμα της λαθρομετανάστευσης. Πέρα από τα επικοινωνιακά οφέλη για την ίδια την υπουργό, αλλά και την κυβέρνηση, έναντι των επερχόμενων εκλογών, η κίνηση αυτή θα επιδρούσε ευνοϊκά στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, που είναι και το ζητούμενο.
ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ

No comments: