Sunday, 14 June 2009

Το Ισραήλ είχε εξετάσει τη λύση των δύο κρατών αμέσως μετά τον Πόλεμο των Έξι Ημερών

Του Tom Segev
Στις 5 Δεκεμβρίου 1967, ο τότε αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Στρατού Στρατηγός Yitzhak Rabin είχε προτείνει στον Πρωθυπουργό Levi Eshkol τη δημιουργία ενός Παλαιστινιακού κράτους στη Δυτική Όχθη. Τα πρακτικά της συνομιλίας εκείνης βρίσκονται σήμερα στα αρχεία του κράτους. Ο Rabin είχε κατά νου ένα κράτος "που θα συνδέεται με το Ισραήλ".
Έξι μήνες μετά τον Πόλεμο των Έξι Ημερών, η ιδέα αυτή δεν φαινόταν ιδιαίτερα ανατρεπτική ή "αριστερίστικη". Ο Rabin, ο οποίος διοικούσε τις Ισραηλινές δυνάμεις στον πόλεμο και επρόκειτο να αναχωρήσει για την Ουάσινγκτον ως πρεσβευτής του Ισραήλ, δεν ήθελε να επιστραφεί η Δυτική Όχθη στην Ιορδανία. Έψαχνε λοιπόν για έναν τρόπο να ξεπεραστεί το δημογραφικό πρόβλημα: "Δεν πρόκειται να μετακινήσουμε μισό εκατομμύριο Άραβες", είχε πει. Ο Eshkol έδειχνε διστακτικός. "Θα διαθέτει στρατό το νέο κράτος;" είχε ρωτήσει. Ο Rabin είχε απαντήσει ότι θα διαθέτει αστυνομία αλλά όχι στρατό. "Ποιος θα το καθορίσει αυτό;" συνέχισε ο Eshkol. Ο Rabin απάντησε: "Εμείς". Ωστόσο, ο Πρωθυπουργός δεν πείστηκε και ο Rabin παραδέχτηκε: "Πρόκειται απλά για το μικρότερο κακό".

Η ιδέα ξεθώριασε, επανεμφανίστηκε μετά από κάποια χρόνια για να εξαφανιστεί και πάλι. Από τότε έχουν περάσει 43 χρόνια κατά τη διάρκεια των οποίων δεν έχει παρουσιαστεί ούτε μία νέα σοβαρή ιδέα που δεν είχε ανακύψει τους πρώτους μήνες μετά τον πόλεμο του 1967. 43 χρόνια που κινούμαστε σε κύκλους.

Οι σχετικές συνομιλίες κατέληγαν κατά καιρούς σε διάφορες προτάσεις όπως η δημιουργία ενός κράτους "δύο εθνοτήτων", η "μετακίνηση" ή εκδίωξη Παλαιστινίων ή ακόμη και η μετατροπή της Ιορδανίας σε Παλαιστινιακό κράτος με ή χωρίς τη Δυτική Όχθη. Τα χρόνια που ακολούθησαν δεν έφεραν πιο κοντά την ειρήνη. Στην πραγματικότητα, την απομάκρυναν. Στο πλαίσιο αυτό, μία από τις πολυάριθμες συζητήσεις που είχαν πραγματοποιηθεί στο διάστημα αυτό μεταξύ Ισραηλινών και Παλαιστινίων (συνήθως στο εξωτερικό), παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον.

Τον Ιανουάριο του 1990, ο Στρατηγός Shlomo Gazit συναντήθηκε στην Ουάσινγκτον με τον Khaled al-Hassan, έναν από τους 5 ιδρυτές της Fatah. Ο Gazit είχε πλέον αποσυρθεί από την ενεργό πολιτική δράση ( ήταν αρχηγός της Στρατιωτικής Υπηρεσίας Πληροφοριών και πρώτος κυβερνητικός συντονιστής των λεγόμενων κατεχόμενων) όπως, άλλωστε, και ο Hassan. Ο Gazit εντόπισε πρόσφατα τις σημειώσεις από εκείνην τη συζήτηση που προξενούν ένα έντονο αίσθημα χαμένης ευκαιρίας.

Στη συνάντηση, ο Gazit είχε εξηγήσει ότι οι συνθήκες που επικρατούσαν την περίοδο εκείνη απέκλειαν το ενδεχόμενο επίλυσης της διαμάχης με αποτέλεσμα να θεωρείται προτιμότερη η σύναψη μιας προσωρινής διευθέτησης που δεν θα οριοθετούσε την τελική συμφωνία. Είχε, εξάλλου, χαρακτηρίσει "ανυπόφορη" για το Ισραήλ την ιδέα ενός Παλαιστινιακού κράτους.

Ο Hassan είχε ρωτήσει ποιο ακριβώς ήταν το πρόβλημα: Ήταν η πολιτική ηγεσία; Η Βουλή; Η κοινή γνώμη; Ο Gazit είχε απαντήσει ότι είναι όλα αυτά μαζί και είχε παραπονεθεί ότι οι Παλαιστίνιοι δεν κάνουν αρκετά για να πείσουν τους Ισραηλινούς ότι επιζητούν πραγματικά την ειρήνη.

Ο Hassan είχε δείξει απογοητευμένος επισημαίνοντας ότι οι Παλαιστίνιοι είχαν ήδη αναγνωρίσει τη λύση της δημιουργίας δύο κρατών από τη δεκαετία του ‘70. Οι δύο άντρες δεν συζήτησαν το θέμα των συνόρων ή της Γάζας καθώς ο Hassan πιθανότατα υπέθετε ότι οι Παλαιστίνιοι θα λάβουν τη Δυτική Όχθη. Οι περισσότεροι από τους οικισμούς που δυσχεραίνουν σήμερα της ειρηνευτικές προσπάθειες δεν υπήρχαν τότε. Σύμφωνα με το Hassan, η Ιερουσαλήμ θα ήταν η πρωτεύουσα των δύο κρατών ενώ οι περισσότεροι πρόσφυγες θ’ αποζημιώνονταν και δεν θα ήθελαν να επιστρέψουν στα παλιά τους σπίτια. Είχε επίσης παραδεχτεί ότι και ο δικός του λαός είχε πρόβλημα με την αντιπολίτευση: "Δεν μπορούμε ν’ αγνοήσουμε την άνοδο της Hamas. Τη συγκεκριμένη στιγμή, η πλειοψηφία δείχνει να είναι με το μέρος μας αλλά τι θα συμβεί στο μέλλον;" Είχε, τέλος, υπαινιχθεί ότι οι Ισραηλινοί εξετάζουν το ενδεχόμενο να χάσουν κάποια στιγμή τη στήριξη των ΗΠΑ.

http://www.haaretz.com/hasen/spages/1090648.html
Από Ιστοσελίδα ΖΑΝ ΚΟΕΝ

No comments: