Sunday, 17 May 2009

Διαφορετικά φοβικά αισθήματα ελέγχονται από διαφορετικά εγκεφαλικά κέντρα

Δεν υπάρχει ένα μοναδικό εγκεφαλικό σύστημα για όλα τα είδη φόβου
Στα ζώα, το αίσθημα του φόβου τόσο απέναντι στους ανταγωνιστές τους (ζώα που διεκδικούν την κυριαρχία της ίδιας εδαφικής περιοχής) όσο και απέναντι στους εχθρούς τους (αρπακτικά) καθορίζεται από ένα μικρό τμήμα του υποθαλάμου, που βρίσκεται στο κέντρο του εγκεφάλου.

Στο συμπέρασμα αυτό καταλήγει μελέτη που δημοσιεύτηκε πρόσφατα στα Πρακτικά της Ακαδημίας των Επιστημών των ΗΠΑ (PNAS). Ο Larry Swanson και η ομάδα του στο Πανεπιστήμιο της Βόρειας Καλιφόρνιας, που υπογράφουν το άρθρο, διαπίστωσαν ύστερα από εργαστηριακά πειράματα με ποντικούς ότι όταν η συγκεκριμένη περιοχή καθίσταται ανενεργή, οι ποντικοί δεν έχουν πλέον κανένα αίσθημα φόβου απέναντι στους ανταγωνιστές τους.
Η διαπίστωση αυτή έρχεται να επιβεβαιώσει πρόσφατα διατυπωμένη υπόθεση, ότι αυτού του είδους οι αντιδράσεις δεν εξαρτώνται από την αμυγδαλή, μια άλλη περιοχή του εγκεφάλου, όπως πίστευαν μέχρι πρότινος.
Οι ερευνητές μελέτησαν την εγκεφαλική λειτουργία ποντικών του εργαστηρίου ενώ βρίσκονταν αντιμέτωποι με γάτους ή με άλλα τρωκτικά που διεκδικούσαν την κυριαρχία στην ίδια περιοχή. Και οι δύο ομάδες ποντικών παρουσίασαν ενεργοποίηση του ραχιαίου προμαστιακού πυρήνα (nucleus premamillaris dorsalis), που αποτελεί τμήμα του υποθαλάμου, μιας αρχέγονης, από εξελικτική άποψη, περιοχής του εγκεφάλου. Οταν οι ερευνητές προκάλεσαν ελαφριές βλάβες στην περιοχή αυτή, η συμπεριφορά των πειραματόζωων παρουσίασε αξιοσημείωτη μεταβολή.

Οπως παρατηρεί ο Swanson, «τα ζώα δεν εκδηλώνουν πια καθόλου φόβο απέναντι στα αρπακτικά. Ενα πολύ ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι οι βλάβες φαίνεται να εξαλείφουν τελείως τις έμφυτες φοβικές αντιδράσεις. Τα ίδια νευρωνικά κυκλώματα υπάρχουν στον εγκέφαλο των πρωτευόντων και των ανθρώπων». Ο Swanson υπογραμμίζει, μάλιστα, ότι η συγκεκριμένη έρευνα θα επηρεάσει σημαντικά τις επιστημονικές μελέτες για τον φόβο, οι οποίες τα τελευταία τριάντα χρόνια εστίαζαν αποκλειστικά στην αμυγδαλή.

Κατά τον Swanson, «δεν υπάρχει ένα και μοναδικό σύστημα ελέγχου για όλα τα είδη φόβου». «Ουδείς μέχρι σήμερα είχε δώσει την πρέπουσα σημασία στον υποθάλαμο, αν και είχε αναγνωριστεί ο ρόλος του σε βασικές λειτουργίες που διασφαλίζουν την επιβίωση, όπως η διατροφή, η αναπαραγωγή και οι ρυθμοί εγρήγορσης-ύπνου». *
ΕΝΕΤ

No comments: