Tuesday, 10 March 2009

ΕΡΓΚΕΝΕΓΚΟΝ, ΜΥΣΤΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΚΡΑΤΟΣ

Βαρέλι δίχως πάτο
ΕΝΤΟΝΗ Η ΛΑΪΚΗ ΔΥΣΠΙΣΤΙΑ ΣΤΙΣ «ΑΝΟΡΘΟΔΟΞΕΣ» ΜΕΘΟΔΟΥΣ
του Δημήτρη Μπεκιάρη

Η υπόθεση της δράσης και της εξάρθρωσης τους παρακρατικής οργάνωσης Εργκενεγκόν ήδη από τον Ιούνιο του 2008 αποτελεί απλώς ένα δείγμα για τον τρόπο που λειτουργεί το «βαθύ κράτος» στην Τουρκία. Κορυφαία στελέχη του AKP ήδη από το καλοκαίρι είχαν εντοπιστεί ως στόχοι σε λίστες της παρακρατικής εθνικιστικής οργάνωσης Εργκενεγκόν, ανάμεσα στα οποία ο πρωθυπουργός Ταγίπ Ερντογάν και ο πρόεδρος της τουρκικής δημοκρατίας Αμπντουλάχ Γκιουλ. Οι έρευνες οδήγησαν στην αποκάλυψη ενός ολόκληρου παρακρατικού μηχανισμού ο οποίος είχε συγκροτηθεί εδώ και πολλά χρόνια από απόστρατους στρατηγούς και υψηλόβαθμους αξιωματικούς του τουρκικού στρατού, από επιχειρηματίες και από άλλα επιφανή πρόσωπα στην Τουρκία.

Κάποιοι καλά ενημερωμένοι κύκλοι, οι οποίοι παρακολουθούν στενά και σταθερά τις εξελίξεις στη γειτονική χώρα, αντιμετωπίζουν με σκεπτικισμό το γεγονός ότι απέναντι στο «ξήλωμα» του –στενά συνδεδεμένου με το «βαθύ κράτος»– παρακράτους οι «στρατηγοί» δεν αντιδρούν. Μια πρώτη εκτίμηση μπορεί να είναι ότι η μετριοπαθής ισλαμική κυβέρνηση του AKP, υπό τον πρωθυπουργό Ταγίπ Ερντογάν, έχει συνάψει κάποιο είδος υπόγειας συμφωνίας με το «βαθύ κράτος», με αποτέλεσμα να υφίσταται κάτι σαν… ομερτά. Η υπόθεση της Εργκενεγκόν, όμως, εξακολουθεί και προκαλεί ερωτήματα.

Κορυφαία στελέχη, ωστόσο, του AKP, ήδη από το καλοκαίρι, είχαν εντοπιστεί ως στόχοι σε λίστες της παρακρατικής εθνικιστικής οργάνωσης Εργκενεγκόν, ανάμεσα στα οποία ο πρωθυπουργός Ταγίπ Ερντογάν και ο πρόεδρος της Τουρκικής Δημοκρατίας Αμπντουλάχ Γκιουλ.
Οι πρώτες έρευνες για την εξάρθρωση της Εργκενεγκόν είχαν συμπέσει σχεδόν με το δικαστικό πραξικόπημα στην Τουρκία που στόχο είχε να κηρύξει παράνομο του κυβερνών μετριοπαθές ισλαμικό κόμμα AKP. Η απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου, ωστόσο, το περασμένο καλοκαίρι, ήταν αθωωτική για το AKP και με αυτόν τον τρόπο έκλεισε ένας κύκλος που είχε ανοίξει με το ζήτημα της μαντίλας και την απειλή πραξικοπήματος για άλλη μια φορά στην ιστορία της σύγχρονης Τουρκίας.

Η Εργκενεγκόν, στο πλαίσιο της βαθιάς οικονομικής, πολιτικής και πολιτειακής κρίσης που αντιμετώπισε η Τουρκία τα τελευταία χρόνια, ήταν έτοιμη να ενεργοποιηθεί με αντικειμενικό σκοπό να δημιουργήσει τις απαραίτητες προϋποθέσεις για την επιβολή στρατιωτικού πραξικοπήματος.
Η δημιουργία χάους, μέσα από την τοποθέτηση βομβών, τη στοχοποίηση πολιτικών στελεχών, το ξέσπασμα βίας και κυρίως μέσα από την προπαγάνδα αμφισβήτησης του υπάρχοντος πολιτικού status, ως ένα είδος υλοποίησης της στρατηγικής τής έντασης, θα άνοιγε τον δρόμο για την «σωτήρια» παρέμβαση του στρατού.

Η υπόθεση, όμως, της Εργκενεγκόν, πέρα από τις απροσδιόριστες ακόμη επί της ουσίας πολιτικές προεκτάσεις της, είναι ενδεικτική της κρίσης που επικρατεί στο εσωτερικό των μυστικών υπηρεσιών της Τουρκίας όπου είναι κάτι παραπάνω από προφανές ότι πραγματοποιούνται ζυμώσεις. Πάντως η εντατικοποίηση των ερευνών είναι χαρακτηριστικό ότι συμπίπτει με την ύφεση στο ανταγωνιστικό πεδίο ισλαμιστών και κεμαλιστών και με τη θεωρητική βελτίωση των σχέσεων της κυβέρνησης με το κοσμικό κατεστημένο.

Μυστικές υπηρεσίες

Από κάποιους κύκλους στην Τουρκία έχει διατυπωθεί προβληματισμός σχετικά με τη λειτουργία και τις σκοπιμότητες των μυστικών υπηρεσιών του τουρκικού κράτους στην παρούσα συγκυρία. Σε κάποια σημεία οι τουρκικές μυστικές υπηρεσίες ταυτίζονται με ενεργούς θυλάκους του παρακράτους. Σε αυτό το σύστημα συναντά κανείς πανίσχυρα γραφειοκρατικά υποσυστήματα, υπηρεσίες ασφαλείας και μυστικές υπηρεσίες, τμήματα του στρατού, ένα μέρος του τουρκικού Τύπου, την κοσμική διανόηση, οργανώσεις της νεολαίας και σκοτεινά παρακρατικά σχήματα που είναι προετοιμασμένα για να δράσουν όταν και όποτε τους ζητηθεί.

Οι έρευνες για την υπόθεση της Εργκενεγκόν έχουν ως αφετηρία την κατάθεση που είχε δώσει στη Διεύθυνση Οργανωμένου Εγκλήματος το 2001 ο βασικός ύποπτος για την υπόθεση, Τουνζάι Γκιουνέι, ο οποίος φέρεται να γνωρίζει πολλά για το δαιδαλώδες σύστημα των μυστικών υπηρεσιών και του παρακράτους. Ο ίδιος βέβαια πρόλαβε να φύγει στο εξωτερικό και στον Καναδά από όπου ρίχνει τις «βόμβες» του όποτε χρειαστεί.

Σε εκείνη την κατάθεση είχε αναφερθεί στα πρόσωπα που είχαν συγκροτήσει τον πυρήνα της Εργκενεγκόν και είχε προσδιορίσει τον αριθμό τους, δηλαδή είχε κάνει λόγο για 12 πρόσωπα εκ των οποίων είχε αναφέρει τα ονόματα των εννέα.

Εκείνα τα πρόσωπα είναι ο πρώην αρχηγός των Ενόπλων Δυνάμεων, στρατηγός εν αποστρατεία Ισμαΐλ Χακί Καράνταγι, ο στρατηγός ε.α. Νετζίπ Τορουμτάι, ο πρώην αρχηγός της Στρατοχωροφυλακής στρατηγός ε.α. Τεομάν Κομάν, ο πρώην αρχηγός της Στρατοχωροφυλακής, στρατηγός ε.α. Ρασίμ Μπετίρ, ο πρώην αρχηγός των Ναυτικών Δυνάμεων, ναύαρχος ε.α. Γκιουβέν Έρκαγια, οι αντιστράτηγοι ε.α. Νεζάτ Μουλντούρ και Οσμάν Οζμπέκ, και οι ταξίαρχοι ε.α. Εγκίν Χος και Βελί Κιουτσούκ.

Ο Βελί Κιουτσούκ εμπλέκεται στις δολοφονίες στελεχών του PKK, όπως επίσης στη δολοφονία του Αρμένιου εκδότη Χραντ Ντινκ στην Κωνσταντινούπολη το 2007 και μαζί με τον Τουνζάι Γκιουνέι θεωρούνται πρόσωπα-κλειδιά. Ο Γκιουνέι όμως τελευταία υπήρξε ακόμη περισσότερο αποκαλυπτικός για τη λειτουργία του δαιδαλώδους αυτού συστήματος, αφού υπέδειξε ως πράκτορα της ΜΙΤ έναν από τους πλέον συνεπείς εκφραστές του πολιτικού σκέλους του κοσμικού κράτους, τον πρόεδρο του Ρεπουμπλικανικού Τουρκικού Κόμματος Ντενίζ Μπαϊκάλ. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο πάντως, το τελευταίο χρονικό διάστημα έχουν εκφραστεί απόψεις δυσπιστίας απέναντι στη λειτουργία των μυστικών υπηρεσιών και ένας από εκείνους που ανοιχτά και μέσα από άρθρο του στην εφημερίδα «Χουριέτ» είχε περιγράψει την κατάσταση αποσύνθεσης στις μυστικές υπηρεσίες ήταν ο πρόεδρος του Συμβουλίου της Τουρκίας OktayEksi ο οποίος είχε αναφερθεί αναλυτικά στην σχέση του Γκιουνέι με τη ΜΙΤ και είχε σημειώσει μεταξύ άλλων ότι «το γεγονός πως η MΙT άρχισε να κατακερματίζεται το γνωρίζαμε και εμείς, όπως άλλωστε κάθε Τούρκος ο οποίος δεν βρίσκεται εν υπνώσει. Δεν αναμέναμε, όμως, η αλήθεια αυτή να παρουσιασθεί ενώπιόν μας τόσο απότομα».

Πηγη "ΔΟΣ διπλωματια"

No comments: